Losowe artykuły
2013-09-03 20:52:36

Odzyskiwanie danych i pogotowie komputerowe w Krakowie
Usługi informatyczne w Krakowie - pogotowie komputerowe odzyskiwanie danych i obsługa firm

2008-06-10 20:35:22

Przemysł chemiczny
Cechą przemysłu chemicznego jest wieloetapowość i złożoność procesów technologicznych, co powoduje tendencje do koncentracji produkcji w wielkich kombinatach.

Formy bankowych rozliczeń pieniężnych

Dodał admin, 2008-06-01

Rozliczenia pieniężne przeprowadzane są przy użyciu papierowych lub elektronicznych nośników informacji, w tym za pomocą również kart płatniczych .


Przez bankowe rozliczenia pieniężne rozumieć należy operacje polegające na dokonywaniu zmian w stanie środków pieniężnych na rachunku bankowym na zlecenie klienta lub w wyniku czynności, które z mocy prawa powodują wskazane zmiany w stanie praw majątkowych klienta.Jeżeli polecenie przeprowadzenia rozliczenia pieniężnego złożone przez posiadacza rachunku bankowego jest wykonywane przez kilka banków, każdy z tych banków ponosi wraz z pozostałymi solidarną odpowiedzialność wobec posiadacza rachunku za szkody spowodowane niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem polecenia. Wolny od odpowiedzialności jest bank, który udowodni, że szkoda nie powstała z jego winy.
Bank dokonujący wypłat z rachunku bankowego jest obowiązany sprawdzić autentyczność i prawidłowość formalną dokumentu stanowiącego podstawę do wypłaty oraz tożsamość osoby dającej zlecenie. W przypadku wypłat dokonywanych za pomocą elektronicznego nośnika informacji czynności, dokonywane są poprzez automatyczne sprawdzenie autentyczności personalnego numeru identyfikacyjnego bądź hasła albo obu tych danych. W przypadku wypłat dokonywanych przy użyciu karty płatniczej tłoczonej, nie wykorzystującej elektronicznego nośnika informacji, sprawdzenie autentyczności następuje poprzez porównanie podpisu na karcie z podpisem złożonym na dokumencie potwierdzającym dokonanie transakcji .  Prezes Narodowego Banku Polskiego określa w drodze zarządzenia:
1). Formy i tryb przeprowadzania rozliczeń pieniężnych za pośrednictwem banków,
2). Szczegółowe zasady tworzenia, utrwalania, przekazywania i przechowywania dokumentów,
3). Sposób przeprowadzania rozrachunków międzybankowych,
4). Sposoby i tryb przeliczania, sortowania, pakowania i oznaczania opakowań banknotów i monet oraz wykonywania czynności związanych z zaopatrywaniem banków w te znaki .
Zgodnie z art. 68 ustawy Prawo Bankowe, Prezes NBP określa formy i tryb przeprowadzania rozliczeń pieniężnych za pośrednictwem banków. Wydane na tej podstawie Zarządzenie z dnia 29 maja 1998r., dotyczące płatności detalicznych, określa, iż rozliczeń pieniężnych można dokonywać albo w gotówce, albo za pomocą określonych instrumentów bezgotówkowych, przy czym wybór formy należy do stron rozliczenia. Zarządzenie to wprowadza także rozróżnienie między czekiem gotówkowym i rozrachunkowym; pierwszy jest instrument płatności gotówkowych, a drugi płatności bezgotówkowych.
a) Płatności gotówkowe.
W dniu 1stycznia 1995 R. przeprowadzono w Polsce denominację złotego: stara waluta została zamieniona na nową w stosunku 10.000 : 1. stare złote przestały być prawnym środkiem płatniczym od 1 stycznia 1997 r. podlegają one jednak bez żadnych ograniczeń wymianie do końca 2010 r. w oddziałach NBP, a także w innych bankach, zobowiązanych do tego Prezesa NBP.
W nowych polskich złotych ( PLN) gotówka obejmuje:
- banknoty o nominałach 10,-; 20,-; 50,-; 100,-; 200,-;
- monety o nominałach 0,01; 0,02; 0,05; 0,10; 0,20, 0,50; 1; 2; 5.
Obecnie banknoty wartościowo obejmują około 97% gotówki w obiegu. Brak jest danych o liczbie i wartości transakcji gotówkowych. Jednakże można stwierdzić, iż procentowy udział gotówki w rozliczeniach pieniężnych, mimo szybkiego wzrostu obrotu bezgotówkowego, jest nadal większy niż w krajach Europy Zachodniej.
Wpłaty na rachunki bankowe i czeki gotówkowe są najbardziej popularnymi formami płatności gotówkowych, przeprowadzonymi przez banki. Banki za przyjmowanie wpłat gotówkowych na rachunki bankowe pobierają opłaty określone według ich własnych taryf, co jest uzasadnione dużą pracochłonnością, związaną z obrotem gotówkowym (przeliczanie, sortowanie, pakowanie i transport).
Czek gotówkowy stanowi dyspozycję wystawcy czeku udzieloną trasatowi do obciążenia jego rachunku kwotą, na którą czek został wystawiony, oraz wypłaty tej kwoty okazicielowi lub osobie wskazanej na czeku. W tej kategorii czeków największe znaczenie mają czeki z rozrachunków oszczędnościowo-rozliczeniowych. Większość takich czeków służy nie jako formy rozliczeń, lecz jako instrument wykorzystywany do podejmowania gotówki z rachunku. Biorąc pod uwagę zwiększającą się liczbę bankomatów, rola czeków gotówkowych będzie malała.
b) Płatności bezgotówkowe.
Płatności bezgotówkowe obejmują polecenia przelewu, czeki rozrachunkowe i polecenia zapłaty. Strony mogą również stosować karty płatnicze na warunkach określonych w umowach, zawartych z ich bankami.
- polecenie przelewu
jest dominującą formą rozliczeń pieniężnych w Polsce. Stroną inicjującą transakcję jest dłużnik, który składa w swoim banku dyspozycję obciążenia swojego rachunku i uznania rachunku wierzyciela.
- czek
czek gotówkowy jest określony jako instrument płatności gotówkowych, a czek rozrachunkowy jako instrument płatności bezgotówkowych.
Czek rozrachunkowy umożliwia wyłącznie przekazanie kwoty z czeku z rachunku dłużnika na rachunek okaziciela lub osoby wskazanej na czeku, bez możliwości wpłaty w gotówce. Czek rozrachunkowy jest używany jako forma rozliczeń w obrocie gospodarczym, jednakże jego rola w porównaniu z poleceniami przelewami jest niewielka.
- polecenie zapłaty
zostało wprowadzone przez NBP w październiku 1997 r. poprzez zmianę Zarządzenia Prezesa NBP w sprawie form i trybu przeprowadzania rozliczeń pieniężnych za pośrednictwem banków. Polecenie zapłaty stanowi udzieloną bankowi dyspozycję wierzyciela obciążenia określoną kwotą rachunku bankowego dłużnika i uznania tą kwotą rachunku wierzyciela.

- karty płatnicze
są najdynamiczniej rozwijającą się formą rozliczeń bezgotówkowych w Polsce. Ostatnie lata przyniosły znaczny wzrost zarówno liczby kart w obiegu, jak również liczby operacji dokonanych przy ich użyciu. W grudniu 1994 r. liczba kart płatniczych wynosiła 21,9 tys., a w czerwcu 1998 r. 1.546 tys. (ponad 70-krotny wzrost). Pomimo dynamicznego wzrostu liczby wyemitowanych kart płatniczych, ich udział w płatnościach bezgotówkowych pozostał na bardzo niskim poziomie.
W kwietniu 1994 r. powołano Radę Wydawców Kart Bankowych (RWKB) przy Związku Banków Polskich. Większość polskich banków emitujących karty płatnicze należy do RWKB, która została utworzona w celu udzielania pomocy bankom w kontaktach z innymi organizacjami łączącymi banki wydające karty (np. VISA i Europay), współpracy z organami administracji państwowej w opracowaniu regulacji prawnych w zakresie operacji kartami w Polsce. Współpracy w rozwoju i promocji kart, a także w tworzeniu spójnej infrastruktury technicznej dla funkcjonowania kart.
Równocześnie powstały dwie inne organizacje, skupiające banki należące do międzynarodowych organizacji: VISA Forum Polska i Europay Forum Polska. Do ich zadań należy m.in. wymiana doświadczeń i zapobieganie nieuczciwej lub szkodliwej konkurencji.
Karty emitowane przez polskie banki są zazwyczaj opatrzone logo jednego z międzynarodowych systemów organizacji, tj. VISA International lub Eurocard/MasterCard International, co umożliwia łatwiejszy dostęp do punktów akceptujących karty płatnicze. Karty krajowe mogą być opatrzone logo PolCard lub jedynie logo emitującego banku.
PolCard jest spółką akcyjną, należącą do Związku Banków Polskich i grupy banków, spełniająca funkcje centrum autoryzacyjno- rozliczeniowego o zasięgu ogólnokrajowym. PolCard współpracuje z bankami wydającymi karty. Oferuje on zarządzanie sieciami bankomatów w trybie on-line, wdrożył mechanizm umożliwiający udostępnienie bankomatów każdego banku klientom innych banków, obsługuje specjalny system rozliczeniowy .